• oktober 9, 2026
• Brian

Op 8 oktober presenteerden Microsoft en de Fabbrica di San Pietro, de instelling die al eeuwen de Sint-Pietersbasiliek in Rome beheert, een nieuw lettertype: Michelangelus. Een humanistische serif die is gebaseerd op het handschrift van Michelangelo Buonarroti. De letter is nu gratis te downloaden en komt eind dit jaar standaard beschikbaar in Word, PowerPoint en Excel. Voor iedereen die met huisstijlen, drukwerk of presentaties werkt, is dat interessant nieuws.

Waarom een lettertype van Michelangelo?

De Fabbrica di San Pietro gaf de opdracht ter gelegenheid van de vierhonderdste verjaardag van de inwijding van de Sint-Pietersbasiliek. De koepel van die basiliek is ontworpen door Michelangelo, dus de link is snel gelegd. Het ontwerp zelf komt van studiogusto, een onafhankelijk Italiaans-Duits ontwerpbureau. Microsoft deed de technische en typografische controle, zodat de letter voldoet aan de eisen voor Microsoft 365.

De familie bestaat uit vier stijlen: Regular, Italic, Bold en Bold Italic. Daarmee is het een complete, bruikbare letter voor zowel lopende tekst als koppen, in print en op het scherm.

Geen kalligrafie, maar een systeem

Het mooiste aan dit project is de keuze die het ontwerpteam aan het begin maakte. Ze wilden het handschrift van Michelangelo bewust niet nabootsen. Een handgeschreven font dat elke krul kopieert, wordt al snel een gimmick. In plaats daarvan zochten ze naar de logica achter zijn schrift: de verhoudingen, het ritme, de hellingshoek en de manier waarop hij met witruimte omging.

De ontwerpers bestudeerden originele brieven, notities en handtekeningen in de archieven van de Fabbrica, het Vaticaans Apostolisch Archief en Casa Buonarroti in Florence. Daaruit bleek iets opvallends. Hoe spontaan zijn handschrift er ook uitziet, er zit een strakke, bijna architectonische ordening onder. Michelangelo tilde zijn pen op tussen de letters, waardoor elke letter los staat en goed leesbaar blijft. Precies dat principe is vertaald naar een modern lettertype.

Leesbaarheid was voor de meester zelf ook belangrijk. In een bekende brief klaagt hij bij zijn neef Lionardo dat hij koorts krijgt van de moeite die het kost om diens brieven te lezen. Een mooi detail voor een letter die juist leesbaar moet zijn.

Opvallende ontwerpkeuzes

Een paar details die laten zien hoeveel aandacht erin is gestoken:

• Het ontwerp begon bij de cursief, niet bij de regular. In de tijd van Michelangelo was een cursief schrift namelijk de gangbare manier van schrijven.
• De kleine letter g, afgeleid van zijn handtekening, kreeg een volle week aandacht om de balans tussen historisch en hedendaags te vinden.
• Letters die Michelangelo niet of anders gebruikte, zoals de moderne j, moesten opnieuw worden bedacht in zijn stijl.
• De hoofdletters komen niet uit zijn brieven, maar uit inscripties in steen, onder meer in de Pietà en de basiliek. Ze zijn wat smaller dan bij een klassieke Garamond, waardoor de letter een eigen karakter krijgt.

Wat betekent dit voor jouw huisstijl?

Een gratis, goed uitgewerkte serif die straks op miljoenen computers staat, is handig. Toch is het goed om er met een ontwerpersblik naar te kijken.

1. Beschikbaarheid is een voordeel. Een letter die in Microsoft 365 zit, werkt in elke Word-offerte en PowerPoint-presentatie zonder dat collega’s iets hoeven te installeren. Dat scheelt gedoe met vervangende lettertypes.
2. Onderscheidend vermogen is een aandachtspunt. Wat iedereen standaard heeft, gaat iedereen gebruiken. Wil je dat je merk herkenbaar blijft, dan is een standaardletter als enige huisstijlletter minder sterk.
3. Kijk naar de licentie. De letter is gratis te gebruiken, maar wel onder een eigen licentiemodel. Check dus wat wel en niet mag voordat je hem in een logo, op een website of in drukwerk inzet.
4. Combineer bewust. Een expressieve serif als Michelangelus werkt vaak het best in koppen of citaten, samen met een rustige schreefloze letter voor lopende tekst.

Het grotere verhaal: typografie met een verhaal

We schreven eerder al over Sam Sans, de eigen letter van Sam’s Club. Een lettertype is meer dan een technische keuze. Het vertelt waar een merk vandaan komt en waar het voor staat. Michelangelus laat mooi zien hoe je erfgoed kunt vertalen naar iets wat dagelijks bruikbaar is, zonder te vervallen in nostalgie.

Twijfel je of je huidige huisstijl nog de juiste letter heeft, of wil je weten hoe je typografie consequent doorvoert van website tot drukwerk? Neem gerust contact met ons op. We denken graag met je mee.

Bronnen: Microsoft Design, Designing Michelangelus en Fabbrica di San Pietro, persbericht Michelangelus (8 oktober 2026).

550